2021 yılının son ayında bütçe açığı ve faiz dışı açık alarm verdi. Merkezi Yönetim bütçesi Aralık 2021’de 145,7 milyar ₺ açık verdi. Bütçe açığı Aralık 2020’de 43,2 milyar ₺ açık vermişti.
Bütçe açığından iç ve dış borç faiz giderlerinin düşülmesiyle bulunan faiz dışı denge ise Aralık 2020’de 38 milyar ₺’den 2021 Aralık ayında 136,8 milyar ₺’ye ulaştı.
2021’in son ayında bütçe giderleri 2020 Aralık ayına göre %100 artış gösterdi. Bu artışa en belirgin katkı, borç verme kaleminden geldi ve geçen yıla göre %1038 oranında arttı!
“Borç verme” devletin verdiği krediler, aldığı hisselerdir. Geri ödendiğinde gelir bölümünde görülecektir de yıl biterken acil tahsili gerekirdi.
Bütçe giderlerinin en büyük kalemi, cari transferlerdir. Geçen yılın aynı ayına göre %93 arttı. Bu kalemde kamu bankalarının görev zararları, kamu kurumlarına aktarılan hazine yardımları, tarımsal destekleme ve hane halkına yapılan transferler olduğunu unutmayalım.
Faiz giderleri Aralık 2021’de 8,9 milyar ₺’ye ulaştı. Aralık 2020’de 4,9 milyar ₺’lik faiz gideri yapılmıştı. Geçen yılın aynı ayına göre %83 oranında artış gerçekleşti. Faiz giderlerinin bütçe üzerinde yarattığı baskının, faiz dışı fazla elde edilmesini engelleyen en önemli unsur olduğu gözden kaçırılmamalı.
Bütçe giderlerindeki “fahiş” gelişmeler, 2021’i mali disiplinsizlik ile kapatmaya yetti.
Prof. Dr. Binhan Elif YILMAZ
17.1.2021
